Wędrówki kopuły z helskiej latarni morskiej

Charakterystyczna, ceglana wieża helskiej latarni morskiej wzniesiona została w 1942 roku, w miejscu (a właściwie tuż obok) swojej poprzedniczki, wysadzonej w 1939 roku przez bohaterskich obrońców Półwyspu Helskiego. Od początku szczyt wieży zwieńczony był stożkową kopułą, zakończoną ozdobną iglicą z piorunochronem:

Szczyt wieży helskiej latarni morskiej w latach 70. XX wieku

Szczyt wieży helskiej latarni morskiej w latach 70. XX wieku | fragment pocztówki z fotografią J. Rosikonia, wydaną przez Krajową Agencję Wydawniczą

W 1989 roku na szczycie latarni zamontowano antenę radarową systemu kontroli ruchu. Według źródeł, kopułę (dach laterny) wymieniono jednak dopiero 18.10.1992 roku. Coś tu jednak nie gra. Spójrzmy na poniższe zdjęcia, które pochodzą z 31.08.1991 roku:

Szczyt wieży latarni morskiej Hel z anteną radarową | 31.08.1991

Szczyt wieży latarni morskiej Hel z anteną radarową | 24.08.1991

Pierwsza kopuła latarni morskiej Hel z 1942 roku | 31.08.1991

Pierwsza kopuła latarni morskiej Hel z 1942 roku | 24.08.1991

Oba zdjęcia pochodzą z 24.08.1991 roku, a więc sprzed wymiany dachu. Pierwsza kopuła stanęła obok latarni (kilka metrów przed głównym wejściem); na nowej kopule możemy także zaobserwować barierkę ochronną wokół anteny radarowej. Barierki tej brak już na pocztówce z 1994 roku:

Fragment pocztówki z helską latarnią morską z 1994 roku | P.W.W. "ZET" Wrocław

Fragment pocztówki z helską latarnią morską z 1994 roku | P.W.W. „ZET” Wrocław

Na następnym zdjęciu, wykonanym w czerwcu 1996 roku, widać jednak i tę drugą kopułę, jednak już zdemontowaną i ustawioną w pobliżu latarni (ale bez anteny radarowej):

Zdemontowana druga kopuła helskiej latarni morskiej, w pobliżu latarni | czerwiec 1996

Zdemontowana druga kopuła helskiej latarni morskiej, w pobliżu latarni | czerwiec 1996

Wychodzi więc na to, że pierwsza kopuła została zdemontowana w 1989 roku (zapewne przy okazji montażu anteny radarowej), a druga w 1992 roku.

Obecnie zamontowana jest trzecia kopuła, a szczyt latarni tonie (niestety! ze względów estetycznych) wśród urządzeń radiolokacyjnych zamontowanych w 2002 roku:

Szczyt latarni morskiej w Helu | 20-05-2010

Szczyt latarni morskiej w Helu | 20-05-2010

Pozostaje pytanie – co stało się z dwiema pierwszymi kopułami? Odpowiedź jest jednak częściowa; z pierwszego dachu laterny pozostała iglica, którą można zobaczyć w ogródku, w pobliżu latarni, natomiast druga kopuła znajduje się w helskim Muzeum Rybołówstwa, tuż obok poewangelickiego kościoła, stanowiącego siedzibę Muzeum; co się stało z pierwszą kopułą – nie wiadomo:

Iglica z pierwszej kopuły z latarni morskiej Hel z 1942 roku | 20-05-2010

Iglica z pierwszej kopuły z latarni morskiej Hel z 1942 roku | 20-05-2010

Druga kopuła z helskiej latarni z 1942 roku | 21-05-2010

Druga kopuła z helskiej latarni z 1942 roku | Muzeum Rybołówstwa w Helu | 21-05-2010

 

Źródła:

  • Apoloniusz Łysejko, Historia latarni morskiej Hel, Towarzystwo Przyjaciół Centralnego Muzeum Morskiego, Gdańsk 2007
  • Antoni F. Komorowski, Iwona Pietkiewicz, Adam Szulczewski, Morskie drogowskazy polskiego wybrzeża, Fundacja Promocji Przemysłu Okrętowego i Gospodarki Morskiej, Gdańsk 2011

 

Skomentuj

Wprowadź swoje dane lub kliknij jedną z tych ikon, aby się zalogować:

Logo WordPress.com

Komentujesz korzystając z konta WordPress.com. Wyloguj /  Zmień )

Zdjęcie na Google

Komentujesz korzystając z konta Google. Wyloguj /  Zmień )

Zdjęcie z Twittera

Komentujesz korzystając z konta Twitter. Wyloguj /  Zmień )

Zdjęcie na Facebooku

Komentujesz korzystając z konta Facebook. Wyloguj /  Zmień )

Połączenie z %s

Ta witryna wykorzystuje usługę Akismet aby zredukować ilość spamu. Dowiedz się w jaki sposób dane w twoich komentarzach są przetwarzane.